Nieuw wetenschappelijk onderzoek: ook dieren blijken PHA te kunnen afbreken

Recent onderzoek, gepubliceerd in het wetenschappelijke tijdschrift Nature Ecology & Evolution, werpt een nieuw licht op hoe breed de natuur eigenlijk is uitgerust om PHA af te breken. Een ontdekking die relevant is voor iedereen die geïnteresseerd is in de wetenschap achter dit materiaal.

De ontdekking

Tot voor kort werd aangenomen dat alleen bacteriën, schimmels en een klein aantal eencelligen over de enzymen beschikken om PHA volledig af te breken. Een internationaal onderzoeksteam, met onder andere het Max Planck Instituut voor Mariene Microbiologie, ontdekte echter dat ook dieren dit vermogen bezitten.

De ontdekking begon bij een wonderlijk zeewormpje, Olavius algarvensis, dat leeft zonder mond of darmstelsel en volledig afhankelijk is van bacteriën die in zijn huid leven. Deze bacteriën slaan PHA op als energiereserve, en het wormpje bleek over een enzym te beschikken dat dit materiaal daadwerkelijk kan afbreken.

Veel breder dan één wormpje

Wat deze ontdekking extra interessant maakt, is de schaal. De onderzoekers vonden vergelijkbare afbraakenzymen in meer dan 66 diersoorten, verspreid over 9 grote dierengroepen, en in 19 soorten eencelligen. Onder de onderzochte dieren waarvan experimenteel is aangetoond dat ze PHA daadwerkelijk afbreken: de aardworm (Lumbricus rubellus), een springstaartje (Folsomia candida), en zelfs een zeespons.

Dat aardwormen dit vermogen bezitten, is opvallend relevant. Aardwormen worden gezien als sleutelspelers in de afbraak van organisch materiaal in de bodem wereldwijd, en nemen bij het eten van aarde ook natuurlijk voorkomend PHA op.

Wat dit betekent

Deze bevindingen suggereren dat de afbraak van PHA in de natuur mogelijk via meer routes verloopt dan tot nu toe bekend was: niet alleen via bacteriën en schimmels, maar mogelijk ook via een breed scala aan bodemdieren die er dagelijks mee in aanraking komen.

De onderzoekers benadrukken dat dit vooral gaat over het afbreken van het natuurlijk geproduceerde, microbiële PHA. Wat dit voor de afbraak van PHA-bioplastic in specifieke, praktische omstandigheden betekent, blijft onderwerp van verder onderzoek. Wij vinden het niettemin een mooie wetenschappelijke bevestiging van iets dat wij als uitgangspunt nemen: PHA is een materiaal dat van nature is ingebed in natuurlijke kringlopen, niet een kunststof die daar vreemd in staat.

Onze eigen aanpak blijft hetzelfde

Dit soort onderzoek versterkt ons vertrouwen in de materiaalkeuze, maar vervangt niet de noodzaak van eigen, productspecifieke certificering. Bij Blauwdruk 3D blijven wij daarom vasthouden aan onafhankelijke TÜV Austria-certificering voor onze Orbit-collectie: mariene omgeving en thuiscompostering zijn inmiddels bevestigd, bodem en zoet water zijn in aanvraag. Wetenschappelijk inzicht en officiële certificering zijn voor ons twee aanvullende vormen van bewijs, geen vervanging van elkaar.

Bron: Zeidler, C. et al. "Animal degradation of microbial storage polyhydroxyalkanoates." Nature Ecology & Evolution (2026).